Kto ma na dachu panele, zna ten widok. W lipcowe południe licznik pokazuje, że do sieci płynie mnóstwo prądu. Natomiast wieczorem, gdy w domu gotuje się obiad, pierze i świeci, ten sam prąd kupujemy z powrotem. W 2026 roku różnica między prądem „oddanym” a „kupionym” jest większa niż kiedykolwiek. Dlatego sprawdziliśmy, kiedy opłaca się magazyn energii. Policzyliśmy to dla domów w gminie Radziemice i całym powiecie proszowickim.
Prąd w południe jest tani, wieczorem — drogi
Instalacje podłączone od 1 lipca 2024 roku rozliczają się w tzw. net-billingu według ceny rynkowej z danej godziny. Starsze instalacje w net-billingu — według średniej ceny z całego miesiąca. Kłopot w tym, że w słoneczne dni prądu z paneli jest w sieci za dużo. Dlatego jego cena spada, czasem nawet do zera. Z kolei wieczorem jest odwrotnie.
Tak wyglądały w tym roku średnie ceny, po jakich wyceniana jest energia oddana przez prosumentów:
| Miesiąc 2026 | Godz. 12:00 | Godz. 19:00 |
|---|---|---|
| lipiec | 0,19 zł/kWh | 0,65 zł/kWh |
| sierpień | 0,21 zł/kWh | 0,91 zł/kWh |
| wrzesień | 0,30 zł/kWh | 1,14 zł/kWh |
Co więcej, według analiz branżowych w pierwszym półroczu 2026 roku było ponad 200 godzin z ujemną ceną. W takich godzinach prąd oddany do sieci jest wyceniany na zero. Kwiecień był najgorszym miesiącem w historii net-billingu: średnia miesięczna cena spadła do ok. 13 groszy za kWh.
Ile jest wart prąd z Twojego dachu
Teraz druga strona. Każda kilowatogodzina kupiona z sieci w taryfie G11 kosztuje w tym roku na terenie Tauronu ok. 0,97 zł brutto (sama energia i zmienne opłaty za dystrybucję, bez opłat stałych).
- Prąd zużyty na miejscu — w chwili, gdy panele go produkują — oszczędza całe ok. 0,97 zł.
- Prąd oddany w letnie południe trafia na tzw. depozyt prosumencki: średnio 0,19–0,30 zł za kWh, powiększone ustawowo o współczynnik 1,23, czyli ok. 0,23–0,37 zł. Do tego depozyt można wydać tylko na samą energię, nie na opłaty za dystrybucję.
Innymi słowy, prąd z paneli zużyty w domu jest dziś wart od dwóch i pół do czterech razy więcej niż prąd oddany w południe. Dlatego o opłacalności fotowoltaiki decyduje już nie to, ile prądu panele wyprodukują, ale to, ile z niego zużyjemy u siebie.
Co zmienia magazyn energii
Magazyn energii to akumulator, który ładuje się nadwyżką z południa i oddaje ją wieczorem i w nocy. Według wyliczeń Ministerstwa Klimatu przeciętny dom bez magazynu zużywa na bieżąco ok. 30% prądu ze swoich paneli, a z magazynem i automatycznym sterowaniem — ok. 50%; w części domów więcej. Każda przesunięta kilowatogodzina to różnica między ok. 0,25–0,35 zł w depozycie a ok. 0,97 zł, których nie trzeba wydać.
Instytut Energetyki Odnawialnej policzył w kwietniu 2026 roku konkretny przykład: dom zużywający 5000 kWh rocznie, instalacja 5 kWp i magazyn 10 kWh za 15 tys. zł. Z dotacją i ulgą podatkową magazyn obniżył roczne koszty prądu o ok. 1000 zł i zwraca się po ok. 9 latach. To uczciwy, a nie reklamowy rachunek — warto go znać, zanim ktoś zaproponuje „zwrot w trzy lata”.
Dlaczego na wsi magazyn energii ma jeszcze większe znaczenie
Napięcie w sieci. W słoneczne dni na długich wiejskich liniach, do których podłączonych jest wiele instalacji, napięcie rośnie. Gdy przekroczy 253 V, falownik musi się wyłączyć — panele stoją, choć świeci słońce. Według danych Urzędu Regulacji Energetyki za 2025 rok nieprawidłowe napięcie było główną przyczyną reklamacji prosumentów. Magazyn pomaga, ponieważ zamiast wypychać nadwyżkę do sieci, zabiera ją do akumulatora. Nie rozwiązuje jednak problemu całkowicie — w długi letni dzień akumulator zapełni się przed popołudniem — ale wyraźnie go zmniejsza.
Przerwy w dostawie prądu. Z danych Tauronu za 2025 rok wynika, że odbiorcy na wsiach mieli średnio 182 minuty przerw w dostawie prądu w roku. To ponad trzy razy więcej niż w miastach powiatowych. Magazyn z falownikiem hybrydowym przełącza wtedy wybrane obwody domu na zasilanie z akumulatora — np. lodówkę, zamrażarkę, oświetlenie, router czy sterowanie pieca. Tymczasem zwykła instalacja fotowoltaiczna bez magazynu przy awarii sieci wyłącza się całkowicie, nawet w pełnym słońcu.
Dotacja: Przydomowe Magazyny Energii
Program „Mój Prąd” się zakończył i nie będzie jego kolejnej edycji. Od 20 października 2026 roku działa jego następca: program Przydomowe Magazyny Energii (część 2). Prowadzi go Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Najważniejsze zasady:
- wnioski można składać do 1 października 2027 roku albo do wyczerpania budżetu (1 mld zł);
- dotacja to 30% kosztów, nie więcej niż 800 zł za każdą kWh pojemności. Limit wynosi 16 000 zł w net-billingu i 8 000 zł w starym systemie opustów;
- dodatkowo do 2 000 zł, jeśli falownik lub akumulator wyprodukowano w Unii Europejskiej;
- magazyn musi mieć co najmniej 10 kWh i — to ważne — pojemność co najmniej dwa razy większą niż moc paneli (np. przy instalacji 6 kWp magazyn min. 12 kWh);
- wymagany jest system zarządzania energią i tryb pracy awaryjnej przy braku prądu w sieci;
- dotacja jest zwrotem pieniędzy po zakończeniu inwestycji; liczą się wydatki od 1 listopada 2025 roku; wniosek składa się przez internet (szczegóły na stronie programu: przydomowemagazyny.gov.pl).
Nie pomoże tu natomiast program „Czyste Powietrze”, o którym pisaliśmy już w Kurierze. Finansuje on wymianę starych pieców i ocieplenie domu, ale nie panele ani magazyny energii.
Pozostałe programy, również te zakończone, zebraliśmy w zestawieniu dotacje do fotowoltaiki i magazynów energii w 2026 roku.
Ile wyniesie dotacja — przykład
Weźmy magazyn 10 kWh za 28 000 zł z montażem. 30% to 8 400 zł, ale limit 800 zł za kWh daje 8 000 zł dotacji. Pozostałą kwotę można odliczyć w ramach ulgi termomodernizacyjnej. Od 2025 roku obejmuje ona także magazyny energii i systemy zarządzania energią. Limit to 53 000 zł na osobę, a odliczyć można tylko część niepokrytą dotacją.
Nowe zasady od 1 grudnia 2026 roku
Dla domów, które dopiero planują fotowoltaikę, ważna jest też zmiana w przepisach. Od 1 grudnia 2026 roku moc magazynu nie będzie wliczana do mocy instalacji, jeśli nie przekracza 2,2-krotności mocy paneli. Warunek: do sieci nie można oddawać więcej, niż wynosi moc paneli. W praktyce łatwiej będzie zatem zgłosić instalację z większym akumulatorem.
Kiedy magazyn energii się nie opłaca
Magazyn nie jest jednak dla każdego i warto to powiedzieć wprost:
- gdy prąd zużywa się głównie w dzień — np. w gospodarstwie z chłodnią, pompami czy suszarnią pracującymi przy słońcu. Wtedy większość prądu z paneli i tak nie trafia do sieci;
- bez dotacji — akumulator kupiony bez wsparcia zwraca się bardzo długo. Czasem nawet dłużej, niż trwa jego gwarancja (zwykle 10 lat);
- gdy jest za duży — magazyn, który przez większość roku nie zapełnia się do końca, wydłuża zwrot zamiast go skracać. Dlatego pojemność trzeba dobrać do wieczornego zużycia, a nie „z zapasem”. Jak to zrobić krok po kroku, opisujemy w poradniku o doborze magazynu energii do domu.
Krótka ściąga przed decyzją
- Sprawdź na rachunku, ile prądu kupujesz rocznie i — jeśli masz już panele — ile oddajesz do sieci.
- Zastanów się, kiedy w domu zużywa się najwięcej prądu: w dzień czy wieczorem.
- Jeśli Twój falownik wyłącza się w słoneczne dni albo prąd często znika — to dodatkowy argument za magazynem.
- Przed zakupem upewnij się, że zestaw spełnia warunki dotacji: pojemność co najmniej 2× moc paneli, system zarządzania energią i praca awaryjna. Ponadto firma musi wystawić dokumenty potrzebne do wniosku.
- Poproś o oględziny na miejscu, a nie wycenę „na telefon”. Dobra firma fotowoltaiczna z okolic Proszowic najpierw sprawdzi przyłącze, rozdzielnicę i napięcie w sieci. Dopiero potem zaproponuje konkretny magazyn.
Tekst przygotował zespół firmy Elektro & Solar z Topoli koło Skalbmierza, która montuje instalacje fotowoltaiczne i magazyny energii w powiecie proszowickim i okolicach.
Źródła: ustawa o odnawialnych źródłach energii (tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 68) i ustawa z 4 września 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 1347); PSE — rynkowe ceny energii RCE/RCEm; Tauron Dystrybucja — stawki opłat 2026, wyniki za 2025 r.; program Przydomowe Magazyny Energii (przydomowemagazyny.gov.pl); podatki.gov.pl — ulga termomodernizacyjna; Instytut Energetyki Odnawialnej / gramwzielone.pl (24.04.2026); Ministerstwo Klimatu i Środowiska / gramwzielone.pl (29.10.2026); gramwzielone.pl — analizy cen RCE (08–10.2026) i raport URE o reklamacjach (13.08.2026).