Cmentarze w Radziemicach c-d. Cmentarz choleryczny na Wzgórzu Kowarskim oraz Choleryczny cmentarz na Turzymie.




W roku 1896 właścicielem dóbr w Radziemicach był Pelagiusz Tuszyma Korulski (1838 – 1896). Pełne imię i nazwisko brzmi Pelagiusz Leon Turzyma Korulski Do niego należały również dobra Dalewic. Od jego nazwiska pochodzi nazwa zachodniej części wsi Radziemic – Turzyma. Ta nazwa występuje również na mapach oraz w nazewnictwie lokalnym. Korulski cieszył się opinią dobrego zarządcy ziemi, co w XIX w. oznaczało nie tylko posiadanie majątku, lecz także faktyczną troskę o jego funkcjonowanie i relacje z lokalną społecznością. Na Turzymie znajduje się cmentarz choleryczny. Jest drugim cmentarz cholerycznym występującym w parafii Radziemice. Usytuowany jest na Turzymie na byłym folwarku, należącym do majątku dworskiego w Radziemicach, obecnie po parcelacji w 1945 roku na polach Dodowa.
Turzyma w Radziemicach występuje przede wszystkim w dwóch ściśle ze sobą powiązanych znaczeniach: 1. jako nazwa konkretnego obszaru – przysiółka, dworu – oraz 2. jako unikalne określenie tutejszej gleby rędzinowej. W oficjalnym podziale i na mapach geodezyjnych Gminy Radziemice nazwa Turzyma (występująca też w kontekście historycznym jako kolonia, dwór lub folwark. Turzyma oznacza rejon leżący na pograniczu samych Radziemic oraz sąsiednich Łętkowic i Zielenic. W ujęciu lokalnym Turzyma to nazwy tego konkretnego obszaru i podłoża geologicznego. Występuje tam rędzina kredowo-wapienna charakteryzująca się dużą zawartością kamieni wapiennych. Płaskowyż proszowicki ma bardzo zróżnicowane podłoże, a doskonałym przykładem są właśnie Radziemice. W większości tutejszych rejonów dominują czarnoziemy wytworzone na lessach. W miejscu zwanym Turzyma podłoże diametralnie się zmienia. Gleba ta ma wyjątkowo wysoki poziom węglanu wapnia, przekraczający 96%, i jest sucha, trudna w uprawie mechanicznym sprzętem.
Pelagiusz Leon Turzyma – Korulski urodził się w 1838 roku w Sulmierzycach. Syn Onufrego i Izabeli z Witowskich. Ród Korulskich wywodzi się z rodu rdzennie polskiego o zawołaniu – TURZYMA. W źródłach pisanych herb ten pojawia się już w wieku XIV. Pierwsza udokumentowana pisemna wzmianka o Korulskich herbu PRUS I jest z 1650 roku i pochodzi z Wołynia.
Artykuł pochodzi z pracy Zbigniewa Pałetko pt. Radziemice. Parafia i Kościół na kartach historii.
Zbigniew Pałetko