piątek, 3 lutego

Z KART ALBUMU ZIEMIA ŚWIĘTA – JEROZOLIMA – ŚCIANA PŁACZU

Widok ze Wzgórza Świątynnego na Cmen-tarz żydowski na Górze Oliwnej – najstarszy i największy Cmentarz Żydowski na świecie położony na Górze Oliwnej w Jerozolimie. Fot. Zbigniew Pałetko

Ściana Płaczu, zwana także Ścianą Zachodnią, to najważniejsze miejsce w całej Jerozolimie i najświętsze miejsce judaizmu. Jest to najprawdopodobniej jedyna pozostałość po Drugiej Świątyni Jerozolimskiej i to właśnie w tym miejscu codziennie tysiące ludzi modli się i zostawia karteczki z prośbami do Boga. Pierwsze wzmianki na ten temat pielgrzymek do Muru Świątyni Jerozolimskiej pochodzą z IV wieku naszej ery. Dziś każdego dnia odwiedza kilkadziesiąt pielgrzymek z całego świata.

Ściana Płaczu. Jest to najprawdopodobniej jedyna pozostałość po Drugiej Świątyni Jerozolimskiej i to właśnie w tym miejscu codziennie tysiące ludzi modli się i zostawia karteczki z prośbami do Boga.

Do szczelin między kamieni ściany płaczu wkładane są kartki z prośbami. Zwyczaj umieszczania karteczek z modlitwami w Ścianie Płaczu liczy już co najmniej trzy stulecia.

Kartki wyjmowane są kilka razy do roku. Obowiązkowo wyjmowane są dwa razy do roku – przed Pesach (w tym roku święto to wypada 8 kwietnia) i Rosz Haszana (we wrześniu), wyciągają je specjalni pracownicy. Przez pewien czas są przechowywane w tak zwanej genizie, czyli składnicy wycofanych i uszkodzonych świętych pism, a następnie – zgodnie z tradycją żydowską – zostają rytualnie zakopywane na Górze Oliwnej, na cmentarzu żydowskim.  

Dla przykłady w miesiącu kwietniu 2020 r. podczas czyszczenia i dezynfekcji wyciągnięto ok 18 tyś kartek  z prośbami kierowanymi do Boga, które pozostawili tu pielgrzymi i turyści. Dezynfekcja wydaje się tym bardziej uzasadniona, że pielgrzymi dotykają ściany i całują Świętą Ścianę. Tradycyjnej akcji usuwania kartek nadzoruje rabin Shmuel Rabinowitz, który odpowiada za Ścianę Płaczu.

Kartki wyjmowane są kilka razy do roku.Przez pewien czas są przechowywane w tak zwanej genizie, czyli składnicy wycofanych i uszkodzonych świętych pism, a następnie – zgodnie z tradycją żydowską – zostają rytualnie zakopywane na Górze Oliwnej, na cmentarzu żydowskim.

Ściana Płaczu to 57-metrowa część muru będącej zachodnią ścianą kompleksu Wzgórza Świątynnego. Do tej części muru przylega duży plac umożliwiający wiernym modlitwę w jej pobliżu. Całość muru rozciąga się na długości 488 metrów i w znacznej części ukryta jest za zbudowanymi przed nim budynkami. Jednym z takich fragmentów kompleksu ściany jest Mały Mur Zachodni – 80-metrowej długości fragment znajdujący się w Dzielnicy Muzułmańskiej. Żydy do Małego Muru nie maja wstępu.

Ściana Zachodnia zbudowana została przez Heroda Wielkiego ok. 19 roku p.n.e. jako ściana podtrzymująca kompleks znajdującej się powyżej Drugiej Świątyni. Herod przebudował wtedy szerokie wzgórze na którym wcześniej stały Pierwsza i Druga Świątynia do jego obecnej postaci.

Ściana Płaczu to inaczej ściana zachodnia II świątyni jerozolimskiej. Jej budowa rozpoczęła się w 19 r. p.n.e wokół wzgórza Moria.Całkowita wysokość – razem z częścią ukrytą poniżej poziomu gruntu – wynosi 32 metrów. Część odsłonięta ma wysokość 19 metrów. Pod ziemia znajduje się 13 metrów. W skład muru wchodzi 45 rzędów kamieni, z czego 28 znajduje się powyżej poziomu gruntu a 17 poniżej.

Według Wikipedii: Najniższych 7 odsłoniętych rzędów powstało w okresie panowania Heroda Wielkiego. Ta część muru powstała z wielkich głazów wapiennych wydobytych prawdopodobnie w jaskiniach Zedekiasza (zwanych także kopalniami Salomona) znajdującymi się pod muzułmańską częścią Jerozolimy lub przywiezionych z kamieniołomów Ramat Szelomo odległych o 4 kilometry na północny zachód od Jerozolimy. Większość z kamieni waży 2-8 ton, niektóre jednak ważą znacznie więcej, zaś największy z nich położony w północnej części Łuku Wilsona ma długość 13 metrów i waży 517 ton. Na krawędzi każdego z kamieni przy pomocy dłuta utworzono precyzyjne obramowanie szerokości 5-20 centymetrów i głębokości 1,5 centymetra. W czasach Heroda górne 10 metrów muru miało 1 metr grubości i służyło jako podwójna kolumnada (perystaza) okalająca wzniesienie świątynne. Część ta udekorowana była rzędami pilastrów, które zostały zniszczone na początku VII wieku gdy Cesarstwo Bizantyńskie przejęło kontrolę nad Jerozolimą od Rzymian i Persów.

  • Następne 4 rzędy zostały dodane za czasów panowania Umajjadów w VII wieku.
  • Kolejne 14 rzędów powstało w czasie Imperium Osmańskiego. Ich dodanie przypisuje się sir Mosesowi Montefioremu, który w roku 1866 podwyższył mur „dla ochrony przed słońcem i deszczem tych, którzy przyszli modlić się na świętych pozostałościach naszej świątyni”.
  • Ostatnie 3 rzędy kamieni zostały dodane przez wielkiego muftiego Jerozolimy w 1967 roku.

Fot i tekst Zbigniew Paletko